6 lutego 2024 Fundusze europejskie

W 2023 roku odbyły się pierwsze dwa nabory w Ścieżce SMART, realizowane w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). W przypadku mikro, małych i średnich przedsiębiorstw oba cieszyły się bardzo dużym zainteresowaniem tj.

  1. w naborze do 9 maja złożono 1 558 w tym skierowanych do oceny 1 540 wniosków,
  2. w naborze do 15 listopada złożono 2 722 wniosków.

Niestety opublikowane 19 października 2023 r. przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) wyniki oceny projektów w pierwszym naborze nie były zbyt optymistyczne, gdyż tylko 198 wniosków otrzymało ocenę pozytywną, a 1 298 wniosków zostało ocenionych negatywnie.

Ocena projektów złożonych w drugim naborze ciągle trwa oraz zaplanowany jest już kolejny nabór dla przedsiębiorstw MŚP w terminie od 27 czerwca do 24 października 2024 r.

Poniżej przedstawimy główne przyczyny negatywnej oceny wniosków na podstawie opracowania PARP „Przyczyny negatywnej oceny wniosków złożonych w 1. naborze do „ścieżki SMART” dla MŚP”.

Zgodnie z Regulaminem wyboru projektów każdy wniosek jest oceniany zgodnie z:

  • kryteriami obligatoryjnymi (ocena TAK/NIE spełnia/nie spełnia) tj.:
    • kryteria wspólne dla całego projektu (7 kryteriów) oraz
    • kryteria specyficzne dla każdego modułu (od 6 do 8 w zależności od modułu).
  • kryteriami rankingującymi (ocena punktowa).

Projekt może zostać wybrany do dofinansowania, jeśli w każdym z kryteriów obligatoryjnych wspólnych dla projektu oraz w każdym z kryteriów obligatoryjnych dla danego modułu otrzyma ocenę „TAK”.

Liczba uzyskanych punktów w wyniku oceny kryteriów rankingujących decyduje o pozycji projektu na liście rankingowej, ale liczba punktów nie decyduje o ocenie pozytywnej. Tylko 4% wszystkich negatywnie ocenionych wniosków uzyskało wysoką punktację w kryteriach rankingujących tj. minimum 20 punktów (na 25 możliwych do uzyskania).

Jak wynika z raportu PARP 90% wniosków ocenionych negatywnie nie spełniła co najmniej 25% kryteriów wymaganych dla danego projektu, przy czym najniższa liczba wymaganych kryteriów wynosiła 14 (projekty jednomodułowe), a najwyższa liczba wymaganych kryteriów wynosiła 55 (7 modułów).

W grupie wniosków z oceną negatywną powyżej 25% kryteriów są wnioski jednomodułowe (których było najwięcej w całej populacji złożonych wniosków), które nie spełniły co najmniej 4 kryteriów.

Główne przyczyny negatywnej oceny wniosków w zakresie kryteriów wspólnych dla projektu to:

  • 86% wniosków nie spełniło kryterium projekt obejmuje moduł obligatoryjny moduł B+R lub wdrożenie innowacji. Podstawą spełnienia tego kryterium jest otrzymanie oceny „TAK” we wszystkich kryteriach obligatoryjnych dla co najmniej jednego modułu obligatoryjnego w projekcie.
  • 60% wnioskodawców nie spełniło kryterium zdolności wnioskodawcy do finansowej realizacji projektu. Ocena tego kryterium jest dokonywana na podstawie analizy przedstawionej w Modelu finansowym, który stanowi załącznik do wniosku.
  • 57% wniosków nie spełniło kryterium projekt spełnia zasadę zrównoważonego rozwoju. Jedno z kluczowych kryteriów wymagające wpisania się projektu w odpowiednie przepisy w zakresie ochrony środowiska oraz zdefiniowania wskaźników środowiskowych, które będą spójne, mierzalne oraz realne do osiągniecia w ramach projektu.
  • 48% Spójność projektu. Ocenie podlega, czy wskazano powiązania pomiędzy poszczególnymi modułami w projekcie w szczególności wykazanie, że zaplanowane zadania w ramach wszystkich modułów są racjonalne, komplementarne i zapewniają synergię na poziomie projektu lub spójność ze strategią przedsiębiorstwa.

Główne przyczyny negatywnej oceny w poszczególnych w kryteriach dla wybranych modułów:

Moduł B+R

  • Prawie 80% wnioskodawców nie spełniło kryterium Istota modułuin., nie wykazując, że w wyniku projektu zostanie opracowana innowacja produktowa co najmniej na skalę polskiego rynku. W tym ponad 62% wnioskodawców nie potwierdziło, że prace B+R uwzględnione w ramach zadań modułu są jasno sprecyzowane, niezbędne, adekwatne i układają się w logiczną całość co wskazuje, że w ponad 60% projektów zaplanowano działania, które nie są pracami B+R. Dodatkowo, 78% wnioskodawców nie wykazało, że wydatki są racjonalne i uzasadnione.
  • W zakresie kryterium potencjał do realizacji modułu negatywnie oceniono m.in.:
    • Wskaźniki – 75% wnioskodawców nie wykazało we wniosku o dofinansowanie wszystkich adekwatnych wskaźników produktu i rezultatu dla modułu, gdyż wskaźniki rezultatu nie uwzględniają parametrów nowych cech i funkcjonalności innowacji wynikających z prac B+R, a 76% określiło te wskaźniki w sposób nieprawidłowy (wartości bazowe, docelowe, brak sposobu ich wyliczenia lub brak sposobu ich weryfikacji).
    • Budżet modułu – 56,25% wnioskodawców nie wykazało, że wprowadzenie rezultatu modułu na rynek jest opłacalne, w tym prognoza finansowa przychodów oraz kosztów związanych z wdrożeniem nowego procesu biznesowego lub produktu nie wskazała na opłacalność projektu.
    • Zasoby techniczne – 54,55% wnioskodawców w projektach, w których prace B+R powierzone podwykonawcy uznano za krytyczne dla osiągnięcia celu modułu B+R, nie dokonało wyboru podwykonawcy przed złożeniem wniosku i nie podpisało umów warunkowych z podwykonawcą (brak nie podlegający poprawie).

Moduł Wdrożenie Innowacji

  • W zakresie kryterium Istota modułu negatywnie oceniono m.in.:
    • Rodzaje prac B+R (samodzielne/zlecone/zakupione) – 85,42% wnioskodawców nie wykazało, że prace B+R miały znaczący i bezpośredni wpływ dla innowację produktową lub w procesie biznesowym, które są przedmiotem wdrożenia tj. nowe cechy i funkcjonalności innowacji wynikają z tych prac B+R, natomiast 72 % wnioskodawców w projektach nieobjętych modułem B+R nie opisało wyników przeprowadzonych prac B+R, ich formy, sposobu uwzględnienia w aktywach przedsiębiorstwa.
    • Innowacyjność – 87,76% wnioskodawców nie wykazało, że wdrażany produkt/proces charakteryzuje się nowością w odniesieniu do posiadanych przez niego nowych cech i funkcjonalności w porównaniu do rozwiązań o podobnej funkcji podstawowej, dostępnych/stosowanych na rynku polskim.
    • Ponad 92% wnioskodawców nie wykazało, że wydatki są racjonalne i uzasadnione.
  • Ponad połowa wnioskodawców nie wykazała, że posiadane i planowane do pozyskania w ramach modułu zasoby techniczne i kadrowe są wystarczające do jego realizacji w ramach kryterium potencjał do realizacji modułu.
  • Powyżej ¾ wnioskodawców nie wykazało, że wprowadzenie rezultatu modułu na rynek jest opłacalne, w tym prognoza finansowa przychodów oraz kosztów związanych z wdrożeniem nowego procesu biznesowego lub produktu nie wskazała na opłacalność projektu, spowodowało negatywną ocenę w ramach kryterium budżet modułu.
  • W ramach kryterium wskaźniki modułu większość wnioskodawców nie wykazała, że wskaźniki produktu i rezultatu dla modułu są adekwatne dla wnioskowanego wsparcia, spójne, mierzalne, prawidłowo określone i obiektywnie weryfikowalne, a 87,7% określiło te wskaźniki w sposób nieprawidłowy (wartości bazowe, docelowe, brak sposobu ich wyliczenia lub brak sposobu ich weryfikacji).

Podsumowanie

Jak wynika z opracowania PARP 2/3 projektów nie spełniło jednego lub więcej aspektów wskazanych jako obowiązkowe w najważniejszym kryterium: Istota modułu co oznacza, że planowane działania opisane w module B+R nie stanowiły projektu badawczego, nie stanowiły prac badawczych, a jedynie rutynowe działania przedsiębiorstwa w celu ulepszania i usprawniania produktów lub procesów.

Planowane do opracowania produkty lub procesy nie miały cech i/lub funkcjonalności świadczących o co najmniej krajowym poziomie innowacyjności, nie zostały porównane do najlepszych rozwiązań w kraju lub w ogóle nie wykazano takich cech w sposób mierzalny i obiektywny. Prawie 80% wniosków nie zawierało prawidłowo opisanych i sparametryzowanych cech lub funkcjonalności świadczących o innowacyjności produktu lub procesu o skali co najmniej krajowej.

Kolejną nieprawidłowością, która pojawiła się 60% projektów to brak informacji, które uprawdopodobniają zdolność Wnioskodawcy do finansowej realizacji projektu.

Aktualności
12
lut 2024
Podatki

Należyta staranność to temat, który od dawna nie daje spokoju przedsiębiorcom. Przede wszystkim dlatego, że definicji należytej staranności nie znajdziemy […]

Czytaj więcej
06
lut 2024
Fundusze europejskie

Mając na uwadze duże zainteresowanie naborami Ścieżki SMART oraz mnogość kryteriów do spełnienia, oprócz obowiązkowego zapoznania się z kryteriami wyboru […]

Czytaj więcej
06
lut 2024
Fundusze europejskie

W 2023 roku odbyły się pierwsze dwa nabory w Ścieżce SMART, realizowane w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki […]

Czytaj więcej
02
lut 2024
Podatki

Z uwagi na wydawane w ostatnim czasie interpretacje indywidualne Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej[1] oraz orzeczenia WSA w Warszawie[2], w sprawie […]

Czytaj więcej
29
sty 2024
Podatki

Odroczony KSeF i mieszane reakcje podatników O odroczeniu wejścia w życie obowiązkowego KSeF poinformowało w tym miesiącu Ministerstwo Finansów – […]

Czytaj więcej